Opieka medyczna nad kotami wolno żyjącymi i bezdomnymi stanowi integralną część humanitarnego programu ochrony zwierząt w mieście. Zgodnie z międzynarodowymi standardami etycznymi i weterynaryjnymi, każde zwierzę wolno żyjące wykazujące objawy bólu, urazu lub zaawansowanej choroby powinno otrzymać profesjonalną pomoc lekarsko-weterynaryjną, mającą na celu przywrócenie zdrowia lub skrócenie niepotrzebnego cierpienia.
Warunki miejskie niosą ze sobą ryzyko wielu chorób zakaźnych oraz urazów mechanicznych. Interwencja opiekuna i wdrożenie leczenia są bezwzględnie konieczne w przypadku zaobserwowania:
Objawów kataru kociego, w tym ropnego wypływu z nosa i worków spojówkowych, duszności, apatii oraz owrzodzeń rogówki.
Zaawansowanych stanów zapalnych jamy ustnej, plazmocytarnego zapalenia dziąseł, złamań zębów i obecności kamienia nazębnego uniemożliwiającego pobieranie pokarmu.
Urazów powypadkowych, złamań kończyn, ran szarpanych, ropni powypadkowych oraz zranień powstałych w wyniku walk terytorialnych.
Silnego zarobaczenia, inwazji pasożytów zewnętrznych, takich jak świerzbowiec uszny lub pchły wywołujące alergiczne pchle zapalenie skóry, a także grzybicy.
Objawów wyniszczenia organizmu, nagłej utraty masy ciała, odwodnienia oraz chorób układu moczowego i pokarmowego.
Leczenie kotów wolno żyjących i bezdomnych
Leczenie zwierząt dzikich i lękliwych wymaga dostosowania procedur do ich specyfiki behawioralnej. Należy dążyć do minimalizacji stresu związanego z hospitalizacją i manipulacjami medycznymi:
Badanie kliniczne, diagnostyka obrazowa oraz pobieranie próbek krwi czy moczu u kotów silnie zestresowanych powinny być przeprowadzane w bezpiecznej sedacji z zachowaniem odpowiedniej analgezji.
W farmakoterapii priorytetem jest stosowanie preparatów o przedłużonym działaniu, takich jak antybiotyki o długim uwalnianiu, aby ograniczyć konieczność codziennego podawania leków w warunkach stresogennych.
Hospitalizacja w lecznicy weterynaryjnej powinna trwać wyłącznie przez czas niezbędny do ustabilizowania stanu ogólnego i wdrożenia kluczowego leczenia, w warunkach izolacji od hałasu i innych gatunków zwierząt.
Większość miast, w tym Gdańsk, zapewnia coroczne środki na ratowanie i leczenie kotów wolno żyjących. Zarejestrowani społeczni opiekunowie mogą uzyskać skierowania do wyznaczonych gabinetów weterynaryjnych, które posiadają podpisane umowy z gminą na świadczenie usług leczniczych. W przypadkach nagłych wypadków komunikacyjnych czy stanów bezpośredniego zagrożenia życia interwencję zabezpiecza odpowiednia służba miejska lub wyznaczone schronisko.
Po zakończonym leczeniu i uzyskaniu pełnej sprawności koty wolno żyjące są wypuszczane dokładnie w miejscu ich wcześniejszego bytowania. W sytuacjach, gdy stan zdrowia, trwałe inwalidztwo lub przewlekła choroba uniemożliwiają samodzielne funkcjonowanie w środowisku zewnętrznym, zwierzę powinno trafić pod stałą opiekę fundacji, domu tymczasowego lub zostać zakwalifikowane do humanitarnej eutanazji w celu uniknięcia przewlekłego cierpienia.
